Zeekoe
Burgers' Mangrove

Zeekoe

Trichechus manatus

Verspreiding Atlantische kustgebieden in warme streken van Noord-, Midden- en Zuid-Amerika
Gewicht 400 kg
Leefwijze tijdelijke groepen
Draagtijd 12 maanden
Worpgrootte 1 jong
Leeftijd 50 jaar
Voedsel waterplanten, algen
Bedreiging kwetsbaar
Plek in het dierenrijk

Deze waterbewonende grijze reuzen behoren tot de zoogdieren. Hun voorouders hebben miljoenen jaar geleden het landleven verruild voor het leven in het water en zeekoeien hebben veel aanpassingen ontwikkeld aan dit milieu. Zoals elk zoogdier moeten ze echter wel telkens naar het wateroppervlak om adem te halen; ze hebben longen en geen kieuwen. Zeekoeien zijn geen verwanten van zeehonden of zeeleeuwen. Door hun afwijkende kenmerken delen biologen zeekoeien in een eigen orde in. Hun nauwste familie in het dierenrijk zijn de olifanten.    

Bijzonder gedrag

Zeekoeien zijn gemoedelijke en rustige dieren. Ze dobberen in het water en voeden zich met waterplanten. Ze eten zowel drijvende planten (zoals waterhyacint) aan het wateroppervlak als ook zeegras en wortels van waterplanten op de bodem. Hun lippen en hun stugge tastharen rondom de mond zijn zeer gevoelig. In troebel water vinden zeekoeien hun voedsel dus vooral op de tast.  

Over de voortplanting

Het is nog niet bekend hoe zeekoeien weten wanneer een vrouwtje vruchtbaar is. Zeekoeien kunnen wel ruiken, maar onder water zijn hun neusgaten dicht. Dus dat ze geursignalen uit het water opvangen, is niet heel aannemelijk. En hoewel zeekoeien wel goed kunnen horen, lijken ze geen geluiden te kunnen produceren die over grote afstanden reiken. Toch hangt bij een vruchtbaar vrouwtje soms wel een tiental geïnteresseerde mannetjes rond, hoewel de Caribische zeekoe verder niet in groepen leeft! Er wordt één jong geboren, dat alleen door de moeder wordt grootgebracht. 

Eén met de natuur

Caribische zeekoeien zijn hele grote eters en ze zijn dol op waterhyacint. De hoop van een aantal ecologen was dan ook op deze dieren gevestigd bij het terugdringen van deze uitheemse waterplant die diverse wateren dreigde te overwoekeren. Het plan was om een aantal zeekoeien telkens te verhuizen en een tijdlang de waterhyacint op te laten ruimen. Echter, het transport van deze zwaargewichten bleek in de praktijk veel te lastig! Inmiddels zet men diverse plantenetende vissen met hetzelfde doel in. Het bestrijden van de ene meegebrachte soort door middel van het loslaten van meer regiovreemde soorten is trouwens altijd een risicovolle actie, omdat men van tevoren de uitwerkingen op het ecosysteem onnauwkeurig kan voorspellen.  

Bedreiging en bescherming

Caribische zeekoeien hebben geen natuurlijke vijanden. Soms verstikken deze zoogdieren in visnetten. Het grootste gevaar voor deze vreedzame dieren zijn motorboten. Scheepschroeven veroorzaken namelijk lelijke en soms zelf dodelijke verwondingen. In de landen waar zeekoeien van nature voorkomen, zijn er diverse opvangstations voor gewonde zeekoeien, onder andere in dierentuinen. Met name in Florida, waar deze zeekoeien ook voorkomen, wordt veel aan voorlichting voor booteigenaren gedaan. Zeekoeien leven ook langs de kust van het gebied in Belize, dat Burgers’ Zoo beschermt. 

Wist u dit al over zeekoeien?
  • Er wordt aangenomen dat de mythe van zeemeerminnen te herleiden is tot zeemannen die zeekoeien hebben gezien. De betoverende zang van de zeemeerminnen is in elk geval erbij verzonnen: zeekoeien hebben geen stembanden. Ze kunnen wel wat geluiden voortbrengen, maar zeker niet zingen!
  • Net als olifanten wisselen zeekoeien hun kiezen horizontaal. Levenslang groeien de kiezen heel langzaam van achteren naar voren; zo zijn er altijd ‘verse’ kiezen met nog weinig gebruikte richels die het plantenmateriaal goed kunnen vermalen.
  • In de natuur eet een zeekoe meer dan 30kg per dag; in dierentuinen is dat wat minder omdat de dieren hier een wat voedzamer dieet krijgen.
De zeekoeien in de Mangrove

Tot juli 2017 leefden de zeekoeien in de Bush, maar dan zijn ze naar een veel groter bassin in Burgers’ Mangrove verhuist. Bij een 12 meter lange ruit kunnen de bezoekers de zeekoeien in hun nieuw onderkomen ook onder water zien zwemmen. Zeekoeien zijn vreedzame dieren, die goed samenleven met dee roodwangschildpadden en vissen in hun kreek. Zeekoeien zwemmen in de natuur in zout, zoet of brakwater. Het bijna één miljoen liter water grote bassin in de Mangrove is gevuld met zoet water. Dit vinden de zeekoeien prettiger en bovendien is het aanmaken en  filteren van zout water lastiger.

Zeekoeien zijn makkelijk in de omgang. De verzorgers gaan het bassin (met een waterpak aan) ook in, als de dieren erin zwemmen. Ze voeren dan het lekkerste eten uit de hand, zodat de zeekoeien gewend blijven aan wat aanrakingen en contact van dichtbij. Dit vergemakkelijkt de omgang met deze grote dieren.

Zeekoeien zijn dol op gekookte aardappelen, rode bietjes en spruitjes. Hun hoofdvoedsel bestaat echter uit heel veel andijvie, Chinese kool en wat waterhyacint.

In Burgers’ Zoo leven op dit moment drie zeekoeien, één volwassen mannetje, één volwassen vrouwtje en een jong vrouwtje. Dat laatste dier is op de leeftijd van drie jaar uit een Deens dierenpark hier naartoe verhuist, vlak voor de opening van Burgers’ Mangrove. 

Zeekoe op social media


Foto's en video's uit het park


We gebruiken cookies voor een optimale beleving van deze site.

Akkoord Privacy Statement